Backgammon is een racespel voor twee spelers. Elke speler heeft vijftien schijven en beweegt ze in tegengestelde richting over het bord, met behulp van twee dobbelstenen. Je doel is om al je schijven naar je thuisbord te brengen en ze daarna van het bord te halen. Wie als eerste alle vijftien schijven van het bord haalt, wint het spel. Tijdens het spel kun je schijven van je tegenstander slaan en terugsturen naar het begin, en meestal wordt een potje backgammon juist daar beslist.
De regels leer je snel. Je kunt gratis backgammon spelen op Bloob.io tegen vrienden of bots terwijl je het spel leert. Je hebt geen account nodig en hoeft niets te downloaden.
Wat heb je nodig
- Een backgammonbord met 24 punten, in vier kwarten van zes
- Vijftien schijven per speler, in twee kleuren
- Twee dobbelstenen per speler, of één paar dobbelstenen om te delen
Het bord en de opstelling
Het backgammonbord bestaat uit 24 punten (smalle driehoeken) in vier kwarten van zes. Je thuisbord is het kwart waar je schijven het spel eindigen. De bar in het midden verdeelt het bord in twee helften.
Elke speler nummert de punten vanaf zijn eigen kant. Je punt 1 is het diepste punt in je thuisbord. Je punt 24 is het punt dat het verst van je punt 1 ligt, in het thuisbord van je tegenstander. Je schijven bewegen van je punt 24 naar je punt 1. De schijven van je tegenstander bewegen de andere kant op.
Zo zetten beide spelers het bord op. Elke speler telt vanaf zijn eigen kant:
| Punt | Schijven |
|---|---|
| Punt 24 | 2 |
| Punt 13 (het middenpunt) | 5 |
| Punt 8 | 3 |
| Punt 6 | 5 |
Aan het begin van het spel heeft elke speler 167 pips nodig om al zijn schijven van het bord te halen. Dit getal heet je pipcount. Het is de totale afstand die je schijven nog moeten afleggen. De speler met de laagste pipcount ligt voor in de race.
De openingsworp
Elke speler gooit één dobbelsteen. De speler met de hoogste dobbelsteen begint het spel en gebruikt de twee getallen op de dobbelstenen als zijn eerste zet. Gooien beide spelers hetzelfde getal, dan gooien ze allebei opnieuw. Daarna gooien de spelers om de beurt.
Hoe schijven bewegen
- Gooi beide dobbelstenen. Elke dobbelsteen is één zet.
- Zet één schijf per dobbelsteen. Met een 5 en een 2 zet je één schijf vijf punten en een andere schijf twee punten. Je kunt ook één schijf zeven punten zetten, als hij op het punt daartussen mag stoppen.
- Land alleen op open punten. Een punt is open als het leeg is, als er je eigen schijven op staan of als er maar één schijf van je tegenstander op staat. Een punt met twee of meer schijven van je tegenstander is geblokkeerd.
- Speel een dubbel vier keer. Met een 4 en een 4 zet je vier keer vier punten. Je kunt daarvoor één schijf gebruiken of meerdere schijven.
Je moet beide dobbelstenen gebruiken als dat kan. Kun je maar één van de twee gebruiken, dan moet je de hoogste gebruiken als dat mogelijk is. Kun je geen van beide gebruiken, dan is je beurt voorbij.
Slaan en de bar
Een schijf die alleen op een punt staat, heet een blot. Landt je tegenstander erop, dan is hij geslagen en gaat hij naar de bar. De bar is de strook in het midden van het bord.
Een schijf op de bar moet eerst weer het bord op in het thuisbord van je tegenstander, voordat je andere schijven mag zetten. Met een 1 komt de schijf op je punt 24. Met een 6 komt de schijf op je punt 19. Komen allebei de getallen die je gooit op geblokkeerde punten uit, dan kun je niet terug het bord op en ben je je hele beurt kwijt.
Hoe meer punten je tegenstander in zijn thuisbord heeft geblokkeerd, hoe moeilijker het is om terug het bord op te komen:
| Geblokkeerde punten | Kans om terug te komen |
|---|---|
| 1 | 97% |
| 2 | 89% |
| 3 | 75% |
| 4 | 56% |
| 5 | 31% |
| 6 | 0% |
Van het bord halen
Staan al je vijftien schijven in je thuisbord, dan mag je beginnen met van het bord halen. Je haalt ze dan van het bord af.
- Een dobbelsteen haalt een schijf van het punt met dat getal. Een 4 haalt bijvoorbeeld een schijf van je punt 4.
- Je kunt een dobbelsteen ook gebruiken om een schijf binnen je thuisbord te zetten, in plaats van hem van het bord te halen.
- Staat er geen schijf op het punt dat de dobbelsteen aangeeft, dan moet je een schijf van een hoger punt zetten.
- Staat er geen schijf op een hoger punt, dan haal je een schijf van je hoogste bezette punt.
Wordt een van je schijven geslagen terwijl je schijven van het bord haalt, dan moet die eerst helemaal terug naar je thuisbord voordat je weer schijven van het bord mag halen.
Winnen: gammons en backgammons
Wie als eerste alle vijftien schijven van het bord haalt, wint het spel. Hoeveel de overwinning waard is, hangt af van hoe ver je tegenstander is gekomen:
| Uitslag | Wanneer | Punten |
|---|---|---|
| Gewone overwinning | Je tegenstander heeft minstens één schijf van het bord gehaald | 1 |
| Gammon | Je tegenstander heeft nog geen enkele schijf van het bord gehaald | 2 |
| Backgammon | Een gammon, en je tegenstander heeft nog een schijf op de bar of in jouw thuisbord | 3 |
Een match is een reeks potjes tot een vooraf afgesproken aantal punten, zoals vijf of zeven. Door gammons en backgammons is een match veel minder voorspelbaar. Eén grote overwinning kan de hele match omdraaien.
De verdubbelingskubus
Bij de meeste club- en toernooipotjes speel je met een verdubbelingskubus (doubling cube). Dat is een dobbelsteen met de getallen 2, 4, 8, 16, 32 en 64. Aan het begin van je beurt, voordat je gooit, mag je aanbieden om de inzet te verdubbelen. Je tegenstander kan de verdubbeling aannemen en de kubus pakken, of de verdubbeling weigeren en het potje verliezen voor de huidige waarde. Alleen de speler die de kubus heeft, mag de volgende verdubbeling aanbieden. De waarde op de kubus vermenigvuldigt de punten van een overwinning. Een gammon met de kubus op 4 is bijvoorbeeld 8 punten waard.
In een match geldt meestal de Crawfordregel. In het potje direct nadat een speler op één punt van de winst van de match is gekomen, mag niemand verdubbelen.
Strategietips
- Maak punten in je thuisbord. Twee schijven op een punt blokkeren het. Elk punt dat je in je thuisbord blokkeert, maakt het moeilijker voor een geslagen schijf om terug het bord op te komen.
- Bouw een prime. Zes geblokkeerde punten op een rij heet een prime. Een schijf achter een prime kan er niet langs.
- Leer de beste openingszetten. Met 3-1 speel je 8/5 en 6/5 en maak je je punt 5. Met 4-2 speel je 8/4 en 6/4. Met 6-1 speel je 13/7 en 8/7 en maak je je barpunt.
- Tel de kansen. Een blot dicht bij een schijf van je tegenstander is makkelijker te slaan. Staat er niets tussen, dan wordt een blot op zes punten afstand geslagen door 17 van de 36 worpen (47%). Een blot op acht punten afstand wordt maar door 6 worpen geslagen (17%).
- Weet wanneer het een race is. Zijn al je schijven langs de schijven van je tegenstander, dan valt er niets meer te slaan. Vergelijk je pipcount met die van je tegenstander en zet zo efficiënt mogelijk.
Veelgespeelde varianten
- Jacobyregel. In potjes om een inzet, en dus niet in matches, tellen gammons en backgammons pas mee als de kubus is verdubbeld.
- Automatische verdubbelingen. Is de openingsworp gelijk, dan wordt de kubus verdubbeld.
- Beavers. Een speler die een verdubbeling krijgt aangeboden, kan die aannemen en meteen opnieuw verdubbelen, terwijl hij de kubus houdt.
- Nackgammon. Dit is een andere opstelling. Je hebt twee schijven op je punt 24, twee op je punt 23, vier op het middenpunt, drie op je punt 8 en vier op je punt 6. Zo duren de potjes langer.
Backgammon op Bloob.io
Backgammon op Bloob.io speel je met de standaardregels hierboven. Er is geen verdubbelingskubus. Er zijn twee kant-en-klare presets. Eén potje is één spel, en wie als eerste al zijn schijven van het bord haalt, wint. Match tot 5 is een match waarin de eerste speler met vijf punten wint, en gammons en backgammons tellen mee.
In de lobby kun je de matchlengte instellen op elk oneven getal van 1 tot 15. Je kunt gammons uitzetten, zodat elke overwinning één punt waard is. Je kunt ook de tijd per beurt instellen of zonder timer spelen. Speel tegen een bot op makkelijk, normaal of moeilijk, of tegen een vriend op zijn eigen apparaat of op hetzelfde scherm.
Als je de dobbelstenen gooit, licht elke schijf op die je kunt zetten. Klik op een schijf om elk punt te zien dat hij kan bereiken. Klik op het punt om hem te zetten. Bedenk je je, dan kun je je zet terugnemen voordat de beurt voorbij is. Je pipcount staat altijd in beeld, dus je hoeft hem niet zelf te tellen.
Wie begint bij backgammon?
Elke speler gooit één dobbelsteen. De speler met de hoogste dobbelsteen begint het spel en gebruikt de getallen op beide dobbelstenen als zijn eerste zet. Zijn de dobbelstenen gelijk, dan gooien beide spelers opnieuw.
Moet je bij backgammon beide dobbelstenen gebruiken?
Ja, als dat kan. Kan maar één van de twee dobbelstenen gespeeld worden, dan moet je de hoogste gebruiken als dat mogelijk is. Kan geen van beide gespeeld worden, dan is je beurt voorbij.
Wat gebeurt er als je dubbel gooit bij backgammon?
Je speelt het getal vier keer in plaats van twee keer. Met een 3 en een 3 zet je bijvoorbeeld vier keer drie punten. Je kunt daarvoor één schijf gebruiken of meerdere schijven.
Kun je online backgammon spelen met vrienden?
Ja. Je kunt backgammon spelen op Bloob.io, gratis met vrienden of tegen bots. Start een spel en stuur de link. Je hebt geen account nodig en hoeft niets te downloaden. Het werkt gewoon in je browser.

